Participatie zonder symboliek
Participatie is pas betekenisvol als zichtbaar is waar nog invloed mogelijk is, wat al vastligt en wat er met de inbreng van inwoners gebeurt.
Het probleem is niet dat gemeenten participatie organiseren. Het probleem ontstaat wanneer participatie wel zichtbaar is als proces, maar niet als betekenisvolle invloed.
Participatie begint pas echt als zichtbaar is wat er met je inbreng gebeurt.
Waarom dit stuk nodig is
Veel inwoners herkennen het patroon: je wordt uitgenodigd om mee te praten, er is een bijeenkomst of vragenlijst, er wordt een verslag gemaakt, maar daarna blijft onduidelijk wat er met de inbreng is gebeurd.
Dan voelt participatie niet als invloed, maar als ritueel. Mensen haken niet af omdat ze niet willen meedenken, maar omdat niet zichtbaar is wat hun inbreng nog waard is.
Wanneer participatie symbolisch wordt
Symbolische participatie ontstaat vaak doordat participatie te laat komt, niet helder is afgebakend of eindigt in een verslag zonder zichtbare terugkoppeling.
Dan ontstaat het gevoel dat participatie vooral bedoeld was om te kunnen zeggen dat participatie heeft plaatsgevonden, en niet om de kwaliteit van besluitvorming werkelijk te verbeteren.
Van symboliek naar wederkerigheid
Een goed participatiemodel maakt zichtbaar wat al vastligt, waar nog ruimte is en wat met de inbreng wordt gedaan. Daardoor wordt participatie niet alleen een proces, maar ook een relatie van wederkerigheid.
Wie wil dat inwoners meedoen, moet laten zien waar meedoen nog effect heeft. Juist dan groeit opnieuw de bereidheid om mee te denken.
Verwante ingangen
Deze publicatie staat niet op zichzelf. De stukken op deze site vormen samen een reeks over publieke taak, interne inrichting, eigenaarschap, participatie, toegankelijkheid en bestuurlijke verantwoording.